22
Nov
Off

Recruitment consultant làm gì mỗi ngày, và vì sao không giống HR công ty

Mẹ mình tới giờ vẫn giới thiệu với họ hàng là “con bé làm nhân sự”. Nghe cũng không sai, nhưng mỗi lần dì hỏi “thế công ty con có tuyển bảo vệ không” là mình lại phải giải thích từ đầu. Mình không làm nhân sự cho một công ty. Mình là tư vấn tuyển dụng, tiếng Anh gọi là recruitment consultant, làm cho một hãng chuyên đi tìm người hộ các doanh nghiệp khác.

Vậy cụ thể một recruitment consultant làm những việc gì?

Nếu gom lại thì có bốn mảng việc, và chúng chạy song song chứ không lần lượt.

Mảng đầu là tìm và giữ khách hàng. Ở nhiều hãng, consultant tự đi tìm doanh nghiệp cần tuyển, gọi điện, gửi email, hẹn gặp, đàm phán điều khoản dịch vụ. Có hãng tách riêng người làm kinh doanh và người làm tìm ứng viên, nhưng phần đông ở Việt Nam là một người ôm cả hai. Đây là phần làm nhiều người bất ngờ nhất: hoá ra nghề tuyển dụng cũng là nghề bán hàng.

Mảng thứ hai là hiểu vị trí. Khách giao một vị trí, mình phải ngồi với họ để biết người cần tìm thật sự trông thế nào, mức đãi ngộ có khớp thị trường không, quy trình phỏng vấn mấy vòng.

Mảng thứ ba là tìm ứng viên: soát LinkedIn, kho dữ liệu, nhờ giới thiệu, đăng tin, gọi điện, phỏng vấn sàng lọc, viết đánh giá gửi khách. Đây là phần chiếm nhiều giờ nhất trong ngày.

Mảng thứ tư là giữ cho cả hai đầu không rơi. Hẹn lịch phỏng vấn, nhắc giờ, nhận phản hồi, truyền đạt lại cho ứng viên một cách tử tế kể cả khi bị loại, thương lượng đề nghị, theo dõi ứng viên báo nghỉ chỗ cũ, hỏi han trong thử việc. Nghe toàn việc lặt vặt, nhưng mất ca hay mất ở khâu này nhất.

Ai đang cân nhắc vào hẳn mảng này có thể đọc thêm bài mình viết về nghề tư vấn nhân sự, trong đó có cả những nhánh ít gọi điện hơn như tư vấn lương thưởng hay pháp lý lao động.

Khác gì với HR tuyển dụng trong công ty?

Người làm tuyển dụng nội bộ tuyển cho một công ty, hiểu sâu văn hoá công ty đó, và thường còn ôm thêm onboarding, thương hiệu tuyển dụng, đôi khi cả đào tạo. Họ được đánh giá theo việc lấp đủ vị trí đúng hạn và giữ người.

Recruitment consultant thì làm cho nhiều khách cùng lúc, thường chuyên một ngách ngành. Mình biết rộng thị trường hơn nhưng nông văn hoá từng khách hơn. Mình được đánh giá chủ yếu theo số ca chốt thành công và doanh thu mang về. Nhịp nhanh hơn, áp lực chỉ tiêu rõ hơn.

HR nội bộ như người nấu cơm cho một nhà. Consultant như người bán cơm hộp cho cả khu, phải nhớ nhà nào ăn cay, nhà nào kiêng hành.

Hai bên không ai hơn ai. Nhiều người làm consultant vài năm rồi về làm tuyển dụng nội bộ, và ngược lại. Người từng ngồi ở cả hai ghế thường làm việc với nhau dễ nhất.

Một tuần điển hình

Mình kể một tuần khá bình thường của mình hồi còn cầm mảng sản xuất.

Thứ Hai, họp nhóm đầu tuần, xem lại các vị trí đang chạy, chọn ra ba vị trí ưu tiên. Chiều gọi cho khoảng hai chục ứng viên tiềm năng cho vị trí trưởng ca bảo trì.

Thứ Ba, phỏng vấn sàng lọc bốn người qua video, viết đánh giá gửi khách hai người. Gọi cho một khách mới để giới thiệu dịch vụ, bị từ chối lịch sự.

Thứ Tư, đi gặp một khách hàng ở khu công nghiệp, ngồi nghe quản lý nhà máy kể vì sao ba người trước đều nghỉ sau hai tháng. Về văn phòng sửa lại toàn bộ chân dung ứng viên.

Thứ Năm, một ứng viên đã nhận đề nghị gọi báo rút vì công ty cũ tăng lương giữ lại. Mất nửa ngày để báo khách và bàn phương án dự phòng.

Thứ Sáu, cập nhật dữ liệu, gửi báo cáo tuần cho khách, rồi dành buổi chiều tìm người cho vị trí mới nhận.

Không có tuần nào giống tuần nào, nhưng tỉ lệ “gọi nhiều, hỏng nhiều, được vài cái” thì tuần nào cũng thế.

Người mới cần chuẩn bị gì?

Thật lòng mà nói, thứ cần nhất không học ở trường: khả năng nhấc máy gọi cho người lạ và không bị một lời từ chối làm hỏng cả buổi. Phần còn lại học được trên việc. Viết email gọn, dùng Excel thạo, đọc tiếng Anh ổn, và tò mò về ngành mình phụ trách. Biết sơ phần hợp đồng và thử việc trong Bộ luật Lao động 2019 cũng giúp trả lời ứng viên tự tin hơn.

Còn chuyện thu nhập, nó gồm lương cứng và thưởng theo ca, chênh nhau lớn giữa các hãng và giữa người mới với người đã có mạng lưới. Cứ hỏi thẳng lúc phỏng vấn, người ta không ngại đâu.

Nếu là mình, tuần này sẽ tìm hai người đang làm consultant, mời mỗi người một ly cà phê và hỏi họ về cái tuần tệ nhất gần đây. Nghe xong mà vẫn muốn thử thì cứ nộp đơn.

VIẾT BỞI DIỆU LINH